सहिद क. मनोज चौधरी (थारु)

‘केही पाउनको लागि केही गुमाउनु पर्छ’ भन्ने भनाइ निकै मार्मिक अथवा गहकिलो रूपमा बुझ्न आवश्यक छ । कुनै पनि कार्य वा योजना सफल तुल्याउनकै लागि त्यत्तिकै मेहनत, परिश्रम साथै लगानीको जरूरत पर्दछ । कार्य वा योजना सफल एवम् असफल के भयो भन्ने मापन, सम्पादनपश्चात् लेखाजोखा गर्दा आउने प्रतिफलमा निर्भर रहन्छ । सफल वा असफल हुनुमा […]

राजनैतिक सत्ताको जन्म बन्दुकको नालबाट हुन्छ

नेपालको विशेषता के हुन भने नेपाल एउटा खासमा भन्नु नै पर्दा स्वाधीन र जनवादी देश नभएको मात्र होइन, तर ऊ त दलाल पुँजीपति, अर्ध–सामन्ति र अर्ध–औपनिवेशिक तथा नवऔपनिवेशिक देश पनि हो । आन्तरिक तथा वाह्य रुपमा नेपालमा जनवाद छँदैछैन । तर ऊ अर्ध–सामन्ती उत्पीडनको शिकार भएको छ । बाहिरी सम्बन्धहरुमा राष्ट्रिय स्वतन्त्रताको अभाव छ । […]

गोर्खा पल्टनदेखि जनयुद्धको महायात्रासम्म क.लेकाली

पिता लालबहादुर गुरुङ्ग र आमा कपूर्णा गुरुङ्गको कोखबाट वि.सं. २००१ म नागीधार ठूलेगाउँ, मिजुरे–२, कास्कीमा जन्मिनु भएका क. डम्बर बहादुर गुरुङ्गको पार्टीमा साङ्केतिक नाम ‘लेकाली’ थियो । भनिन्छ हरेक मान्छेको जीवन चाहे त्यो विश्व चर्चित नायक होस् या भेडी गोठालो, उसको जीवनकथा आफैंमा एउटा विशाल काव्य हो । द्वन्द्वरत समाजमा कवि लक्ष्मीप्रसाद देवकोटाले भनेझैं ‘लहराउनु, […]

सरकारी कम्युनिस्टले ल्याउन खोजेको समाजवाद

वर्तमान विश्वमा जब रुस, चीनलगायत विश्वका अन्य वैज्ञानिक समाजवाद स्थापना गरेका देशहरु मार्क्सले १८४८मा प्रकाशित कम्युनिस्ट घोषणापत्रमा व्याख्या गरेको जस्तो प्रतिक्रियावादी समाजवादमा क्रमसःपतनहुँदै गएपछि, समाजवाद भन्ने शब्द पनि क्रमशः प्रतिक्रियावादी तथा संशोधनवादीका लागि आआफ्ना देशका जनतालाई समाजवादको नाममा ठगी गर्ने एउटा साधन बन्न पुगेको छ । नेपालमा पनि अहिले समाजवादको शब्द सरकारी कम्युनिस्टका निम्ति त्यसैका […]

संघीयता र विकास विरोधी बजेट

समाजवाद उन्मुख बजेटका नाममा अर्थमन्त्री डा. युवराज खतिवडाले आर्थिक वर्ष २०७६/०७७ का लागि कूल विनियोजित रु. १५ खर्ब, ३२ अर्ब ९७ करोडको बजेट संसदमा प्रस्तुत गरेका छन् । विनियोजित रकममध्ये चालु खर्च (साधरण) तर्फ रु. ९खर्ब ५७ अर्ब १० करोड (६२.४ प्रतिशत), पुँजीगत (विकास) तर्फ रु. ४ खर्ब ९ अर्ब (२६.६ प्रतिशत) र वित्तीय व्यवस्थापनमा […]

एकै कोखका दुई कमाण्डर

  “यदि तिमी संसार बदल्न चाहन्छौ भने तिमीले यातनाका हरेक दस्तावेजमा हस्ताक्षर गर्नैपर्छ,चाहे तिम्रो भागमा मृत्यु किन नपरोस्” क. माओ भूमिका : महान क्रान्तिकारी कम्युनिष्ट नेतातथा योद्धा आकाशबाट झर्ने नभई यही सामाजिक परिवेश तथा वर्ग संघर्षको भट्टीबाट जन्मन्छन् । नेपाली धर्तीमा चलेको महान् जनयुद्धको पृष्ठभूमिबाट महान् नेता तथा होनहार योद्धाको जन्म भएको छ । तिनै […]

विश्व वैंक, पुँजीवाद र भविष्य

  विश्व बैंकले २०१९को सुरुमै एउटै प्रकृतिका दुईवटा महत्वपूर्ण पुस्तकहरु प्रकाशन गरेको छ । ती दुई पुस्तकहरु मध्ये एउटा विश्व विकास प्रतिवेदन २०१९ (World Development Report 2019) र अर्को वैश्विक आर्थिक संभावनाहरु २०१९ (Global Economic Prospects 2019) शीर्षकमा प्रकाशित भएका छन् । दुवै पुस्तकले विज्ञानको पछिल्लो विकास अर्थात स्वचालन र कृत्रिम प्रज्ञालाई आफ्नो विश्लेषणको मूल […]

थोपरिएका चुनौती सामना गर्न अखिल नेपाल क्रान्तिकारी ट्रेड यूनियन महासंघको श्रमिकहरुलाई अपिल

आदरणीय श्रमिक साथीहरु ! नेपालको जनसंख्याको ३० प्रतिशत श्रम शक्ति स्वदेश र विदेशका श्रम बजारमा क्रियाशील छन् । निर्वाहमुखी खेतीपाती प्राणालीबाट जीविकोपार्जन र न्यूनतम मानवीय आवश्यकतासमेत पूरा हुन नसक्ने स्थिति पैदा हँुदै गएपछि श्रम बजारमा रोजगारीका लागि उद्योग व्यापार, निर्माण, सेवा आदिका श्रमबजारमा रोजगारीका लागि केन्द्रित हुँदै गरेको विसाल श्रमिकहरुको फौजको संख्या १ करोड वरिपरि […]

ऐतिहासिक भौतिकवादको क्षेत्रमा मार्क्सको योगदान

ऐतिहासिक भौतिकवादको अनुसन्धान कार्लमार्क्सको आफ्नै आविष्कार हो । अर्थात् कार्लमार्क्स ऐतिहासिक भौतिकवादका आविष्कारक हुनुहुन्छ । उहाँले वर्गीय रुपमा चल्ने वर्गसंघर्षका नियमहरु पत्ता लगाउनु भयो । ऐतिहासिक भौतिकवाद भनेको समाज विज्ञानका सामान्य नियमहरुको विज्ञान हो । यो सिद्धान्त समाजलाई भौतिकवादी ढंगले हेर्ने, बुझ्ने व्याख्या गर्ने र बदल्नका निम्ति पथप्रदर्शन गर्ने मार्क्सवादी–लेनिनवादी–माओवादी विश्वदृष्टिकोणमा विकास भएको छ । […]

राष्ट्रिय स्वाधिनताको रक्षा र प्रतिरोध युद्ध

नेपालको राष्ट्रिय स्वाधिनता, जनतन्त्र र जनजीविकाको स्थिति भयावहमात्र होइन, अहिले अत्यन्तै खतरनाक मोडबाट गुज्रदै गइरहेको छ । यसकाविरुद्ध दृढ निश्चितता साथ राष्ट्रिय प्रतिरोध युद्ध उठान गर्नु अनिवार्य सर्त बन्न पुगेको छ । त्यसो त नेपालको राष्ट्रिय स्वाधिनता जोगाई जनतन्त्र र जनजीविकालाई सहज र सुनिश्चित बनाउन देशको आवश्यकताअनुरुप जनजागरणका विभिन्न तरिका अपनाई समय सापेक्ष ढङ्गले विरोध […]